Insuline resistentie bij paarden

Insuline resistentie paard
Het (tijdelijk) beperken of zelfs verwijderen van gras uit het dieet is vaak heilzaam bij insuline resistentie bij paarden

Insuline Resistentie bij paarden is eigenlijk een verzamelnaam voor een aantal zichtbare klachten. We zouden het ook ‘zomereczeem’of ‘harde manenkam’ of ‘flegmatiek’ kunnen noemen. 
Omdat Insuline Resistentie bij paarden zowel fysieke klachten laat zien, als uitingen in het gedrag, is deze niet ingedeeld onder het menu ‘fysieke problemen’ of ‘gedragsproblemen’. 
Insuline resistentie heeft alles te maken met de bloedsuikerspiegel, hormonen, receptoren en verminderde energie (ATP). Het is een regulatie stoornis; het ene proces gaat te snel, het andere te langzaam. Lees hieronder wat oorzaken zijn van Insuline Resistentie en wat je eraan kunt doen. 

Een normale bloedsuikerspiegel

Insuline Resistentie bij paarden begint bij een verstoring in de bloedsuikerspiegel. 
Bij een normale bloedsuikerspiegel zijn er altijd schommelingen.
Na het eten is de bloedsuikerspiegel hoger dan daarvoor.
Als dit echter binnen de normale marges blijft (de gele balk in de tekening) is er niets aan de hand.
De alvleesklier maakt insuline aan, en zorgt zo voor verlaging van de bloedsuikerspiegel. Suiker (glucose) wordt opgenomen door de cellen en daar meteen gebruikt of wordt opgeslagen. Dit is een normaal proces. 

Als er te weinig of geen insuline wordt aangemaakt (te vergelijken met diabetes type I), blijft er teveel suiker in het bloed zitten, en gaat er te weinig naar de cellen. Met alle gevolgen van dien; geen energie (ATP) voor herstel, regeneratie, onderhoud en uiteindelijk ook niet om te bewegen.

Het kan ook zijn dat er wel insuline wordt aangemaakt, maar dat het lichaam daar niet op reageert (te vergelijken met diabetes type II). Wederom komt er dan geen energie in de cellen terecht. En het lichaam blijft steeds insuline aanmaken, terwijl dat ook voor andere processen nodig is. Daarover gaat insuline resistentie bij paarden.

Bloedsuikerspiegel_paard

Pieken in de bloedsuikerspiegel

Als er pieken in de bloedsuikerspiegel zijn die boven de normaal waarden uit stijgen, dan dient de alvleesklier ontzettend hard te werken om veel en snel insuline te produceren. Want; de bloedsuikerspiegel dient verlaagd te worden, en energie moet naar de cellen.

En: Hoe hoger de bloedsuikerspiegel is voordat insuline wordt aangemaakt, hoe lager deze is nadat insuline is aangemaakt.

En wat krijg je bij een lage bloedsuikerspiegel..? Juist honger, je wordt geïrriteerd, en je kan niet meer helder nadenken.

En waardoor worden pieken in de bloedsuikerspiegel veroorzaakt?

Flinke pieken kunnen worden veroorzaakt door bepaalde soorten voedsel, maar ook (chronische) stress is een oorzaak.

Er zijn in de voeding van zowel mensen als paarden snelle en langzame koolhydraten (suikers) te vinden. 
Snelle suikers worden snel in het bloed opgenomen; denk aan dextrose, wat zit in pure suiker en bijvoorbeeld dextro-energy en een witte boterham met jam. 
Bij paarden kan je denken aan krachtvoer en muesli.

Maar ook fructaan, wat in gras zit, is een snelle suiker. Maar, gras bevat echter ook vezels en vocht, en het paard moet er moeite voor doen (lopen, lang kauwen) om dit op te eten, dus dat vermindert de opnamesnelheid. Toch kan dit voor paarden met Insuline Resistentie toch nog teveel zijn. 

De ‘snelle’ koolhydraten (suikers), komen dus snel in de bloedbaan terecht. Je begrijpt dat er op dat moment extra veel insuline aangemaakt dient te worden, in een snel tempo. De insuline vertelt de cellen dat ze de suiker moeten opnemen en verbranden. Het overschot wordt opgeslagen als vet of als glycogeen in de spieren.

Als dit meerdere keren op een dag gebeurt, bijvoorbeeld 2 keer per dag bij de voertbeurt met krachtvoer, dient de alvleesklier ontzettend hard te werken. Want; insuline is ook nog voor andere processen nodig. 

Paard met stress

EN HOE ZIT DAT MET STRESS EN EEN HOGE BLOEDSUIKERSPIEGEL?​

Bij stress voor een paard denk je in eerste instantie aan spanning voor een wedstrijd, of na een verhuizing. Maar denk ook aan gebrek aan soortgenoten, (langdurig) op stal staan, gebrek aan beweging, overbelasting, zich niet kunnen uiten en geen goede klik met de eigenaar.
Op fysiek niveau kan je denken aan een tekort aan bepaalde voedingstoffen. Ook dit is een vorm van stress. 

Bij stress maken zowel paarden als mensen cortisol aan. Dit is het hormoon dat er voor zorgt dat je snel in actie kunt komen, gefocust bent, en kunt vluchten. Dit is een natuurlijk en normaal proces.
Bij chronische stress wordt er echter voortdurend cortisol aangemaakt, en dit is geen natuurlijk proces en ook niet bevorderend voor de gezondheid van mens en dier.

De rol van cortisol

Als een paard cortisol aanmaakt, gaat het lichaam namelijk glucose produceren (want: je moet energie hebben om te kunnen vluchten) uit lichaamseigen eiwitten; de spieren en andere weefsels. 

Dus stel je voor; het lichaam produceert zelf continue glucose vanuit lichaamseigen cellen. 
De alvleesklier kan dan niet meer voorzien in voldoende insuline, bovendien is insuline ook voor andere processen nodig. 
Uiteindelijk , als dit proces continue voortduurt, worden de receptoren ongevoelig voor de insuline die nog wel wordt aangemaakt; dat is dus Insuline Resistentie.  Het ongevoelig worden van receptoren heeft onder andere te maken met de Ph in het lichaam (en dus de darmen) van het paard. 

Energie komt niet meer in de cellen terecht, er is geen energie voor herstel, je immuunsysteem wordt aangetast, ontstekingen worden niet meer opgelost, enzovoorts. 
CPL bij paarden kan hier ook een gevolg van zijn, en denk ook aan hoefbevangenheid, mok, staart en maneneczeem, slecht herstellende blessures, enzovoorts. 

Je kunt je ook voorstellen dat er dan weinig energie over is voor arbeid; let hierbij dus op bij paarden die ogenschijnlijk ‘lui’ zijn. 

Er zijn nog meer processen die hinder ondervinden van deze disbalans, het is echter te diepgaand om daar hier op in te gaan.

Als je als Insuline Resistent paard ook nog eens snelle suikers krijgt, is de kans groot dat je hypo’s krijgt; oftewel een veel te hoge bloedsuikerspiegel, gevolgd door een hele lage. Dit resulteert in paniek, zweetaanvallen en concentratieproblemen. 

Wat te doen

Insuline Resistentie bij paarden is op te lossen. Hoe lang dit duurt, hangt volledig af van de mate van Insuline Resistentie (welk proces is aan de gang), de leeftijd van het paard, en de algehele conditie van het paard. 
Insuline Resistentie vraagt aanpassing op holistisch gebied; voeding, huisvesting, en training dienen bekeken en aangepast te worden. Soms zijn specifieke supplementen nodig. 

Het resultaat hangt ook af van in hoeverre je bereid bent aanpassingen te doen. Soms betekent het namelijk dat je paard beter af is in een andere soort huisvesting met ander voedsel. 
Hulp nodig? Neem dan contact met mij op.